Stok İdarəetməsi Modelləri: FIFO, LIFO, FEFO və ABC Analiz — Tam Bələdçi
Anbar stokunu hansı metodla idarə etmək daha effektivdir? FIFO, LIFO, FEFO, ABC analiz və Just-in-Time modellərinin müqayisəsi.
Stok idarəetmə modeli — anbardakı malların hansı ardıcıllıqla daxil/xaric edildiyini müəyyən edir. Düzgün model biznes xərclərinə, vergi hesablamasına və məhsul keyfiyyətinə birbaşa təsir edir.
1. FIFO (First In, First Out)
İlk daxil olan mal ilk göndərilir.
- İstifadə: Qida, dərman, kosmetika — son istifadə tarixi olanlar
- +: İtki qarşısı alınır
- −: İnflyasiyada vergi yüksək
2. LIFO (Last In, First Out)
Son daxil olan ilk göndərilir.
- İstifadə: Tikinti, metal, yanacaq
- +: İnflyasiyada vergidən qənaət
- −: Köhnə stok öləngir; AB-də IFRS dəstəkləmir
3. FEFO (First Expired, First Out)
Son istifadə tarixinə görə — ilk bitəcək ilk çıxır.
- İstifadə: Dərman, vaksin, tezxarab qida
- +: İtki sıfıra yaxın
4. ABC Analiz (Pareto)
- A: faktiki dövrdə gəlirə və ya dövriyyəyə yüksək təsir edən mallar — daha sıx nəzarət
- B: seçilən göstəriciyə orta təsir edən mallar — orta nəzarət
- C: seçilən göstəriciyə aşağı təsir edən mallar — risk və saxlama şərtinə uyğun nəzarət
5. Just-in-Time (JIT)
Minimum stok — yalnız lazım olanda.
- +: Xərc azalır, cash flow yaxşı
- −: Təchizatçı riski (COVID Toyota dərsi)
6. Safety Stock
Təhlükəsizlik ehtiyatı düsturu: Z × σ × √L
Hansı Biznesə Nə Uyğundur?
| Biznes | Metod |
|---|---|
| Qida/dərman pərakəndə | FEFO + ABC |
| Elektronika | FIFO + ABC |
| Tikinti | LIFO + JIT |
| Moda | FIFO (mövsüm) |
| Avtoparça | FIFO + Safety Stock |
| Restoran | FEFO |
Logistex ilə Tətbiq
- FIFO/LIFO/FEFO hər SKU üçün seçilir
- Avtomatik ABC kateqoriyaları
- Safety Stock düsturu
- AI tələb proqnozu
Nəticə
Düzgün stok modeli + müasir WMS = tam anbar nəzarəti.
Bu mövzunu öz şirkətinizdə test edin
Logistex komandanızın real sifariş, sürücü, anbar və maliyyə prosesini demo üzərində göstərir.
Mənbələr və yoxlama
Material Logistex redaksiyası tərəfindən hazırlanıb və praktik logistika proseslərinə əsasən yoxlanılıb.
- GS1 — Standards and services Məhsul identifikasiyası, barkod və təchizat zənciri məlumat standartları.
Material rəsmi mənbələr, məhsul sənədləri və praktik iş axınları əsasında hazırlanıb. Nəşrə görə Logistex redaksiyası məsuliyyət daşıyır.